نگرشی بر بازتاب تمرکز بنگاه های اقتصادی  بر کاهش بهای تمام شده تولیدات

شیده دیانت

 

سیاست اقتصادی کاهش بهای تمام شده ، به عنوان یک سیاست اقتصادی کارا ، اخیرا مورد توجه اکثر شرکت ها در  ایران قرار گرفته است. شرکت ها با این نگرش،  سعی در انحصاری نمودن بازار و از بین بردن رقبا نموده و تواما با افزایش کیفیت محصولات ، اقدام به جلب بازار های جدید و ایجاد  وفاداری در مشتریان می نمایند.

امروزه ، روش های بسیار متعددی در محاسبه بهای تمام شده در بنگاه های اقتصادی بکار می رود . اولین کاربرد این اطلاعات ، تصمیم گیری و ارزیابی عملکرد واحد،  توسط مدیران می باشد که در واقع این وظیفه گاهی با عنوان برنامه ریزی وکنترل نیز خوانده می شود. بهای تمام شده،  اطلاعات ارزشمندی را برای استفاده های گوناگون از جمله قیمت گذاری محصولات فراهم می آورد.

اهداف اصلی و کلانی که موجب استفاده شرکت های تولیدی ، خدماتی و دولت ها از استقرار سیستم های بهای تمام شده می شود،  به شرح ذیل می باشد :

 

  1. [۱]مدیریت هزینه ، یعنی شناخت واقعیت و ماهیت تجزیه و تحلیل هزینه ها و مکانیزم هزینه یابی از طریق :
  • شناسایی عوامل هزینه (عوامل بهای تمام شده ) و [۲]روش های هزینه یابی.
  • شناسایی روش تجزیه و طبقه بندی صحیح اجزای بهای تمام شده .
  • شناسایی شیوه های مخصوص هزینه یابی متناسب با خصوصیات و عملیات صنعت .
  • ارزیابی کارایی و بهره وری هر بخش از سازمان را که در قالب مراکز هزینه معرفی شده اند.

 

  1. افزایش ارزش افزوده از طریق اعمال مدیریت بهای تمام شده و کنترل هزینه ها.
  2. دستیابی مدیریت به اهداف [۳]استراتژیک و کلان .
  3. تعیین و پیش بینی قیمت فروش محصولات بر مبنای بهای تمام شده.
  4. تعیین میزان ضایعات غیرعادی و انجام اقدامات اصلاحی جهت کاهش آنها.
  5. تصمیم گیری مدیریت در مورد ساخت یا خرید مواد و قطعات اولیه محصولات تولیدی از طریق محاسبه و مدل نقطه بی تفاوتی بهای تمام شده تولیدات .
  6. اصلاح روش های تولید و حذف فرآیند هایی که منجر به افزایش بهای تمام شده می شوند و تبدیل این فرآیندهای داخلی به فرآیند های [۴]برونسپاری .
  7. انجام [۵]مهندسی مجدد جهت [۶]کاهش بهای تمام شده محصولات .

قیمت گذاری ، یکی از مهم ترین تصمیماتی است که به وسیله مدیریت اتخاذ می شود، که به طور هم زمان تحت تاثیر بهای تمام شده و شرایط تقاضا قرار می گیرد و ارتباط آنها بعنوان یک تصمیم، در بهبود عملکرد موثر می باشد . معمولا حسابداران مدیریت در سه نوع موقعیت قیمت گذاری قرار می گیرند : اول ، تصمیمات مربوط به قیمت گذاری محصولات . دوم ، پذیرش اجباری قیمت های بازار (مثلا در [۷]هزینه یابی هدف)  و سوم ، مربوط به تصمیمات قیمت گذاری استراتژیک در بلند مدت می باشد. بطور کلی عوامل اصلی تاثیرگذار بر قیمت گذاری عبارتند از میزان مشتری ، تعداد شرکت های رقیب و اقلام بهای تمام شده محصولات. شرکت ها بدنبال چهار هدف، حفظ و ادامه حیات ، به حداکثر رساندن سود ، به حداکثر رساندن سهم از بازار و برتری کیفی محصولات سعی می کنند تا بهای تمام شده دقیق تری را از محصولات بدست آورند.

 

بنابراین تعیین بهای تمام شده محصولات و خدمات در هر بنگاه اقتصادی یکی از ضروریات انکار ناپذیر می باشد و با تعیین دقیق قیمت تمام شده می توان ضمن حضور در صحنه رقابت با سایر تولید کنندگان آن محصول با آنالیز سفارشات مشتریان و یا تقاضای بازار، حجم تولید سالانه را تعیین نمود. از سویی با توجه به نقش اطلاعات به عنوان یکی از ابزارهای مدیریت جهت تصمیم گیری و برنامه ریزی مدون ، وجود یک سیستم اطلاع رسانی جامع در خصوص نوع و ترکیب هزینه ها الزامی است و استقرار سیستم           بهای تمام شده جامع و یکپارچه قادر به پاسخ گویی به این نیاز می باشد.

 

امکاناتی همچون کاربرد کالاهای تجمعی که برگرفته از[۸]سیاهه مواد بکار رفته در تولیدات میباشد و نیز امکان بکار بردن فرمول های ساخت محصولات (یک یا چند فرموله) می تواند بر دقت محاسبات بهای تمام شده تولیدات بیافزاید.

اگر امکان طبقه بندی کالاهای مورد استفاده در تولیدات و نیز فرآیند روش های قیمت گذاری آنها و تخصیص این روش ها به انبارها ،  متنوع تر و کامل تر باشد و نیز امکان ایجاد شماره سریال کالاها در جهت ردیابی آنها از ابتدای فرآیند تولید تا پایان آن ، سبب می شود،   بهای تمام شده دقیق تری برای محصولات بدست آید. با بدست آمدن بهای تمام شده دقیق تولیدات ، می توان بر روش های کاهش آنها تمرکز نمود که تولید کنندگان را به سمت کاهش قیمت فروش تولیدات، در جهت انحصاری نمودن بازار تقاضا و یا افزایش سهم بازار سوق می دهد.

یاس سیستم ، نرم افزاری انعطاف پذیر برای تمامی کسب و کارهای کوچک و متوسط می باشد که قابلیت های تعریف کالاهای تجمعی ، قیمت گذاری انبارها با روش های متفاوت بصورت توام ، ردیابی کالاها و تعیین دقیق بهای تمام شده تولیدات را دارا بوده و این شرکت ها را در راستای نیل به اهداف شان یارا می باشد.

در سیستم حسابداری صنعتی یاس سیستم می توان بهای تمام شده استاندارد(برآوردی) و قیمت تمام شده واقعی را به تفکیک هر محصول محاسبه نمود و گزارشات مقایسه ای و تحلیلی از جمله انحرافات مواد ، دستمزد و سربار را مانیتور کرد.

 


[۱] Costing Management

[۲] Costing Methods

[۳] Strategic

[۴] Outsourcing

[۵] Reengineering

[۶] Reduce the cost of products

[۷] Target Costing

[۸] Bill Of Material (BOM)